Spas Jabłkowy
obchodzony z początkiem Sirzpienia (Sierpień)
Gdy sierpniowe sady uginają się od dojrzałych owoców, a lato powoli ustępuje jesieni, przynosi się do świątyni pierwsze jabłka, znak obfitości, zdrowia i wdzięczności za plony ziemi. To moment, w którym rok rolniczy zaczyna się przechylać ku jesieni: zboże już zebrane, a teraz przychodzi kolej na owoce z sadu, ostatni prezent lata przed chłodniejszymi miesiącami.
Do cerkwi lub kościoła zanoszono kosze z jabłkami, gruszkami, winogronami i kwiatami. Po nabożeństwie kapłan błogosławił owoce, które następnie spożywano wspólnie w domu, całą rodziną, gospodarzami, gospodyniami i dziećmi. Najstarsza osoba w rodzinie dzieliła pierwsze poświęcone jabłko między wszystkich domowników, tak by nikt nie został pominięty.
Wierzono, że poświęcone owoce mają moc dobroczynną i zapewniają zdrowie oraz pomyślność. Zjedzenie jabłka przed poświęceniem miało przynosić pecha, dlatego dzieci pilnowano szczególnie surowo tego dnia.
Jabłko jest w tym święcie znakiem obfitości, płodności i zdrowia, owocem, który w sierpniowym sadzie skupia w sobie całe lato. Jego okrągły kształt i ukryte w środku pestki czyniły je też znakiem odradzającego się życia, ukrytego wewnątrz tego, co z pozoru już dojrzałe.
Jego znakami są kosze pełne owoców, święcona woda i wieńce z płodów ogrodu.
- Zygmunt Gloger, Rok Polski. W życiu, tradycji i pieśni (Warszawa, 1900).
- Leonard Pełka, Polski rok obrzędowy. Tradycje i współczesność (Warszawa, 1980).
- Jan Adamowski, Mariola Tymochowicz, Obrzędy i zwyczaje doroczne z obszaru województwa lubelskiego (Lublin, 2001).
- Barbara Ogrodowska, Polskie obrzędy i zwyczaje doroczne (Warszawa, 2009).
Spas Jabłkowy
celebrated at the beginning of Sirzpień (August)
As August orchards bend with ripe fruit and summer slowly gives way to autumn, the first apples are brought to the temple, a sign of abundance, health, and gratitude for the earth's harvest. This is the moment when the agricultural year begins to tip towards autumn: the grain has been harvested, and now it's the turn of the orchard fruit, the last gift of summer before the colder months.
Baskets of apples, pears, grapes, and flowers were brought to the church or church. After the service, the priest blessed the fruit, which was then eaten together at home, with the entire family, including the hosts, housewives, and children. The oldest member of the family shared the first blessed apple among all members of the household, ensuring no one was left out.
Blessed fruit was believed to have beneficial powers and ensure health and prosperity. Eating an apple before the blessing was supposed to bring bad luck, so children were especially closely watched on this day.
In this holiday, the apple is a symbol of abundance, fertility, and health, a fruit that captures the entire summer in the August orchard. Its round shape and the hidden seeds also make it a symbol of rebirth, hidden within what appears to be ripe fruit.
Its symbols include baskets full of fruit, holy water, and wreaths of garden produce.
- Zygmunt Gloger, Rok Polski. W życiu, tradycji i pieśni (Warszawa, 1900).
- Leonard Pełka, Polski rok obrzędowy. Tradycje i współczesność (Warszawa, 1980).
- Jan Adamowski, Mariola Tymochowicz, Obrzędy i zwyczaje doroczne z obszaru województwa lubelskiego (Lublin, 2001).
- Barbara Ogrodowska, Polskie obrzędy i zwyczaje doroczne (Warszawa, 2009).